Σχετικά Άρθρα
Η μάχη ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο Τουρκίας και Ισραήλ – Τα σενάρια του πολέμου και τι θα κρίνει τη νίκη
Η Συρία φλέγεται - Το Ισραήλ ισοπέδωσε τη βάση Abu al-Duhur με 8 επιθέσεις από αέρος... πάγωσαν οι τζιχανιστές (vid)
Οι σχέσεις Τουρκίας και Ισραήλ περνούν σε επικίνδυνη φάση κλιμάκωσης με επίκεντρο τη Συρία, μετά την ισραηλινή αεροπορική επίθεση σε συριακή αεροπορική βάση κοντά στα τουρκικά σύνορα.
Η επίθεση στο Abu al-Duhur, κοντά στο Χαλέπι, πραγματοποιήθηκε την Τρίτη και, σύμφωνα με συριακά κρατικά μέσα, περιλάμβανε οκτώ πλήγματα στον διάδρομο και σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης. Δεν αναφέρθηκαν θύματα.
Η Άγκυρα απέρριψε την ισραηλινή αιτιολόγηση και κατηγόρησε την κυβέρνηση του Benjamin Netanyahu ότι χρησιμοποιεί «ανυπόστατους» ισχυρισμούς για να δικαιολογήσει επιθέσεις εναντίον της συριακής κυριαρχίας.
Πίσω όμως από τη συγκεκριμένη επίθεση βρίσκεται μια πολύ μεγαλύτερη σύγκρουση: ποιος θα καθορίσει τη νέα στρατιωτική και γεωπολιτική τάξη στη μετά-Assad Συρία;
Γιατί χτύπησε το Ισραήλ τη συριακή βάση
Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι η επίθεση πραγματοποιήθηκε λόγω πληροφοριών πως η Συρία ετοιμαζόταν να επιτρέψει την ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων στη βάση Abu al-Duhur.
Το γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού υποστήριξε ότι η Συρία βρισκόταν στα πρόθυρα παραβίασης του υφιστάμενου καθεστώτος ασφαλείας με το Ισραήλ και ότι η παρουσία τουρκικών δυνάμεων στη συγκεκριμένη βάση θα δημιουργούσε νέα απειλή για την ισραηλινή ασφάλεια.
Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι είχε προειδοποιήσει επανειλημμένα τη Δαμασκό και ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί μια νέα στρατιωτική πραγματικότητα που θεωρεί επικίνδυνη.
Η Τουρκία, αντίθετα, θεωρεί ότι το Ισραήλ χρησιμοποιεί την υποτιθέμενη τουρκική ανάπτυξη ως πρόσχημα για να επεκτείνει τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις στη Συρία.
Η Τουρκία χτίζει τη δική της επιρροή στη Συρία
Η Άγκυρα έχει αναδειχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους περιφερειακούς υποστηρικτές του νέου Σύρου προέδρου Ahmed al-Sharaa.
Η Τουρκία στηρίζει την εκπαίδευση του συριακού στρατού, την ανοικοδόμηση των κρατικών θεσμών και των υποδομών, ενώ παρέχει στη νέα κυβέρνηση στρατιωτική και διπλωματική υποστήριξη.
Για την Άγκυρα, η ύπαρξη ενός σταθερού και φιλικού προς την Τουρκία συριακού κράτους αποτελεί κρίσιμο στοιχείο της περιφερειακής της στρατηγικής.
Ακριβώς γι' αυτό οι ισραηλινές επιθέσεις εναντίον συριακών κυβερνητικών εγκαταστάσεων προκαλούν ολοένα μεγαλύτερη ανησυχία στην Τουρκία.
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Hakan Fidan έχει κατηγορήσει το Ισραήλ ότι συνεχίζει να απειλεί την ασφάλεια της Συρίας και έχει ζητήσει διεθνή πίεση ώστε να γίνεται σεβαστή η εδαφική ακεραιότητα της χώρας.
Γιατί το Ισραήλ φοβάται τη νέα Συρία
Το πρόβλημα για το Ισραήλ δεν είναι μόνο η Τουρκία.
Η ισραηλινή ηγεσία αντιμετωπίζει με βαθιά καχυποψία τη νέα συριακή κυβέρνηση λόγω του ισλαμιστικού παρελθόντος της ηγεσίας της.
Μετά την ανατροπή του Bashar al-Assad, το Ισραήλ έχει καταλάβει εδάφη στη νοτιοδυτική Συρία και έχει καταστρέψει σημαντικό μέρος του συριακού στρατιωτικού εξοπλισμού.
Παράλληλα, συνεχίζει τις επιθέσεις εναντίον στόχων στη Συρία, σε μια πολιτική που είχε ξεκινήσει ήδη επί Assad με βασικό στόχο τον περιορισμό της ιρανικής επιρροής και την αποτροπή μεταφοράς όπλων στη Hezbollah στον Λίβανο.
Τώρα όμως εμφανίζεται ένας νέος παράγοντας: ένας ισχυρότερος συριακός στρατός με τουρκική υποστήριξη.
Και αυτό αλλάζει τους υπολογισμούς του Ισραήλ.
Από τη Γάζα στη Συρία: Το νέο μέτωπο Άγκυρας–Τελ Αβίβ
Οι σχέσεις Τουρκίας και Ισραήλ έχουν ήδη επιδεινωθεί δραματικά λόγω των αντίθετων θέσεών τους για τον πόλεμο στη Γάζα.
Η Συρία προσθέτει πλέον ένα ακόμη, εξαιρετικά επικίνδυνο μέτωπο.
Οι δύο χώρες επιχειρούν στρατιωτικά στη Συρία και γύρω από αυτήν, αλλά έχουν διαμετρικά αντίθετους στόχους.
Η Τουρκία θέλει να ενισχύσει τη νέα συριακή κυβέρνηση και να συμβάλει στην ανασυγκρότηση των στρατιωτικών της δυνατοτήτων.
Το Ισραήλ θέλει να εμποδίσει την εγκατάσταση δυνάμεων που θεωρεί απειλητικές κοντά στα σύνορά του.
Το αποτέλεσμα είναι ένας επικίνδυνος μηχανισμός κλιμάκωσης: αυτό που η μία πλευρά θεωρεί αμυντική κίνηση μπορεί να εκλαμβάνεται από την άλλη ως επιθετική ενέργεια.
Η Ουάσιγκτον φοβάται το «ατύχημα»
Οι ΗΠΑ ανησυχούν όλο και περισσότερο για το ενδεχόμενο μιας ανεξέλεγκτης αντιπαράθεσης μεταξύ δύο στενών εταίρων τους.
Ο Tom Barrack, ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Συρία και το Ιράκ και πρέσβης στην Τουρκία, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον εργάζεται για τη δημιουργία επίσημου μηχανισμού αποτροπής στρατιωτικών συγκρούσεων (deconfliction) μεταξύ Τουρκίας, Ισραήλ και Συρίας.
Σύμφωνα με τον Barrack, η Τουρκία δεν είχε προειδοποιηθεί για τα ισραηλινά πλήγματα και είχε δει ισραηλινά αεροσκάφη να κινούνται προς βορρά, προς την κατεύθυνση της τουρκικής επικράτειας.
Αυτό, όπως σημείωσε, θα μπορούσε να οδηγήσει την Άγκυρα να θεωρήσει ότι απειλείται και να προχωρήσει σε δική της στρατιωτική αντίδραση.
Η κρίση τελικά δεν ξέφυγε από τον έλεγχο, αλλά το περιστατικό αποκάλυψε πόσο μικρή μπορεί να είναι η απόσταση μεταξύ ενός ισραηλινού πλήγματος στη Συρία και μιας τουρκικής στρατιωτικής αντίδρασης.
Η Συρία γίνεται η νέα «σκακιέρα»
Η Συρία επιχειρεί να ανασυγκροτήσει το κράτος και τον στρατό της μετά από περισσότερο από μία δεκαετία εμφυλίου πολέμου και την κατάρρευση του καθεστώτος Assad.
Όμως η χώρα παραμένει πεδίο δράσης πολλών εξωτερικών δυνάμεων.
Το Ισραήλ επιχειρεί στρατιωτικά στη Συρία. Η Τουρκία στηρίζει τη νέα κυβέρνηση. Οι ΗΠΑ παραμένουν στρατιωτικά και διπλωματικά παρούσες, ενώ η Ρωσία διαπραγματεύεται το μέλλον της στρατιωτικής της παρουσίας.
Για τη Δαμασκό, επομένως, η ανασυγκρότηση του κράτους δεν είναι απλώς μια εσωτερική διαδικασία.
Είναι μια προσπάθεια να επιβιώσει ανάμεσα σε ανταγωνιστικές περιφερειακές και διεθνείς στρατηγικές.
Μπορούν Τουρκία και Ισραήλ να συγκρουστούν άμεσα;
Μια πλήρης στρατιωτική σύγκρουση παραμένει απίθανη, καθώς καμία από τις δύο χώρες δεν έχει προφανές συμφέρον να εισέλθει σε έναν παρατεταμένο πόλεμο με την άλλη.
Ο κίνδυνος όμως βρίσκεται στις παράλληλες στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Μια τουρκική ανάπτυξη δυνάμεων που η Άγκυρα θεωρεί ότι υπηρετεί τη σταθερότητα της Συρίας μπορεί να θεωρηθεί από το Ισραήλ νέα στρατιωτική απειλή.
Αντίστροφα, ένα ισραηλινό πλήγμα που αποσκοπεί στην αποτροπή μιας τουρκικής ανάπτυξης μπορεί να θεωρηθεί από την Άγκυρα επίθεση σε μια κυβέρνηση που υποστηρίζει και παραβίαση της συριακής κυριαρχίας.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται ο μεγαλύτερος κίνδυνος.
To Hormuz δεν είναι το μόνο επικίνδυνο μέτωπο
Η κρίση στη Συρία αποκαλύπτει ότι η Μέση Ανατολή αποκτά πολλαπλά σημεία πιθανής ανάφλεξης ταυτόχρονα.
Για την Τουρκία και το Ισραήλ, η Συρία δεν είναι πλέον απλώς ένα ζήτημα εξωτερικής πολιτικής. Είναι ζήτημα άμεσης εθνικής ασφάλειας.
Η Άγκυρα θέλει μια Συρία ισχυρή, λειτουργική και στρατηγικά συνδεδεμένη με την Τουρκία.
Το Ισραήλ θέλει μια Συρία που να μην μπορεί να εξελιχθεί σε νέα στρατιωτική απειλή στα σύνορά του.
Η σύγκρουση στο Abu al-Duhur, επομένως, δεν αφορά μόνο μία αεροπορική βάση. Αφορά το ποιος θα διαμορφώσει τη νέα στρατιωτική τάξη στη μετά-Assad Συρία.
Και αυτό καθιστά τη Συρία έναν από τους πιο επικίνδυνους νέους κόμβους αντιπαράθεσης Τουρκίας και Ισραήλ, με τις ΗΠΑ να καλούνται πλέον να λειτουργήσουν ως πυροσβέστης ανάμεσα σε δύο συμμάχους τους.
Σχόλια αναγνωστών